MUSTAFA ÇOLAK-REFİK ÇOLAK
SOĞUK DEMİRCİ
Babam Mustafa Çolak 1930 Maçka doğumludur. İlkokula Maçka merkezde, şimdiki Orman işletme müdürlüğünün ek binasında başladı. Ancak daha sonra ilkokulu bitirmeden üçüncü sınıftan ayrıldı. İlkokul Öğretmeni Haydar Bey(Haydar KARSAN) dır.
Okuldan ayrıldıktan sonra şimdiki dükkânım olan yerde o yıllarda Çoşandere köyünden demirci Hasan usta(Hasan Seyyar)’ın yanında soğuk demirciliğe başladı. Askere gidinceye kadar Hasan usta’nın yanında o yılların popüler mesleği olan demircilikle uğraş verdi ve iyi bir usta oldu.
1950 de 15 yaşında evli bir genç iken askere gitti. Diyarbakır bağlar başında askerlik hizmetini tamamladı. Babam Mustafa Çolak’ ın bölük komutanlığını yıllarca ülkeye hizmet veren siyasi bir lider MHP Genel başkanı Alparslan Türkeş yaptı.
Askerlik hizmetini tamamladıktan sonra tekrar Maçka’ya döndü.Yaşamayı sürdürdüğümüz köyümüz olan Kapıköy de küçük bir demirci dükkânı açtı. 1958’e kadar babam köyde demircilik sanatı ile uğraş verdi.Aynı yılın sonunda Maçka merkeze inerek aynı mesleğe burada devam etmeye başladı.
Ben babamın en büyük oğluyum ve 1946 da doğdum.İlkokulu köyümüz olan Kapıköy de okudum. Öğretmenlerimden bazıları Süleyman Dönmez Bahçekapılı, Yusuf Ziya Bahçekapılı ve İlyas Karsan adlarını sayabilirim.
İlkokulu bitirdikten sonra ara sıra köyden yayaolarak babamın yanına inerek ona yardım ediyordum.Yaptığım bu yardımlar sayesinde baba mesleği olan demirciliği babamın sayesinde yavaş yavaş öğreniyordum.
Babamın Maçka da kendi adına ilk dükkânını şimdiki “Bormar” mağazasının arka kısmında Maçka’nın ilk tuvaletinin yanında dere kenarında bulunuyordu. Daha sonraki yıllarda bu dükkânı kapatıp eski adı Erzurum Caddesi, şimdiki adı Cevizlik Caddesi olan caddede iş yeri açarak aynı mesleğe devam ettik.
1963’e kadar babam Mustafa Çolak ile beraber çalışmaya devam ettim. 1963 de Orman İşletme müdürlüğü adına merhum Orman İşletme Müdürü Şükrü Konakoğlu vesilesiyle karaağaç yaylasında, mars yolu yapılırken kullanılan kazma, kürek ve buna benzer malzemelerin yapımı ve bakımı işi için 750 tl aylık ücretle bir yıl babamla birlikte çalıştık. Bir yılın sonunda babamla tekrar Maçka ya inerek aynı dükkânımız da çalışmaya devam ettik.
1966’da askerlik görevimi tamamlamak için işyerimizden ayrıldım. Babamı yalnız başına bıraktım.
Ordu donatım askeri olarak İstanbul ana tamir ve bakım fabrikasında mesleğimle ilgili birçok başarı belgesi alarak askerliğimi tamamladım. Askerden 1968 de döndükten sonra babam mevcut dükkânı bana devretti.Babam Mustafa Çolak şimdiki Kaymakamlık lojmanı yanında başka bir demirci dükkânı açtı.
Ben şimdiki dükkânımı zaman zaman kardeşlerimle beraber çalışarak esnaflık yaşantımı devam ettirdim. Daha sonraki yıllarda kardeşlerim Habip ve Osman benden ayrılarak tek başıma çalışmaya başladım.
1998’de şimdiki dükkânımın mal sahibi olan Bakırcılar(Kizera) köyünden Şükrü Erdoğan’dan satın aldım.Satın aldığım bu binayı yıkarak yeni bir bina yaptım. Şimdi bu dükkânımda Demirci esnafı olarak çok sevdiğim Maçkalılara hizmet vermekteyim.
Bölgemiz bir tarım ve hayvancılık bölgesidir. Tarım ve hayvancılık alanında köylü halkın kullanacağı Kazma,Bel,Tahra, Kürek, Balta,Orak gibi çeşitli malzemeleri üretiyorum. Ancak bu üretimi yaparken çok zor bir meslek olduğu için de bazen çok yoruluyorum. 1170 derece ateş’de demiri eritiyor ve erittiğim demire çeşitli şekiller veriyorum.
Bu yaptığım imalatın ayrıca çok iyi kaliteli olmasını düşünmek zorundayım. 1975’de İşçi bulma kurumu kanalıyla Irak da bir Brezilya firmasıyla çalışmaya gidecektim. Bu düşünceme babam çok kızdı ve beni yurt dışına göndermedi. Oğlum bu mesleği bu ilçede kimse yapmıyor, bu milletin bize ihtiyacı var… Diyerek beni bu düşüncemden alıkoydu. Sonradan bu düşünce için kendisine hak verdim…
O zaman gitmek istemiştim, şimdi iyi ki babam beni göndermedi dediğim böyle bir anım da var. Babam Mustafa Çolak çok sevdiğim ilçemde uzun yıllar demircilik mesleğini devam ettirdi.14 Nisan 1985’de vefat ettikten sonra kendisine ait olan dükkânını kapattık.
Şimdilerde oğlum İsmail Çolak ile birlikte baba mesleğim olan soğuk demircilik mesleği ile ilçe halkıma hizmet etmeye çalışıyorum. Ürettiğimiz çeşitli tarım aletlerini yakın ilçelerdeki pazarlara giderek pazarlıyorum. Üçüncü kuşak olarak bu mesleği yürütecek olan oğlum var. Ancak ileriki yıllarda bu meslek diğer meslekler gibi yok olacağı endişesi taşıyorum. Arkadan gelen nesil bu meslekle ilgilenmediğini düşünüyorum.Sanat okullarında bu meslekle ilgili bölümlerin açılmasını ve bu mesleğin yaşatılmasını çok istiyorum.
Yapmış olduğum bu sanatla ilgili olarak, güzel ilçem Maçka’ya hizmet ettiğimi düşünüyorum.Buna ilave olarak Maçkalıların benden, ben de Maçkalılardan memnun olduğumu söyleyebilirim. Esnaflığımı uzun yıllardır esnaf komşularım ile iyi diyaloğlar içerisinde geçiriyorum.
Kaynak kişi:Refik ÇOLAK
