Osman Konak


ALİ MURATOĞLU

MEVSİM BAKKALLİYESİ


ALİ MURATOĞLU 

MEVSİM BAKKALLİYESİ

 

Abdul Mecit Muratoğlu’ nun oğlu olarak 1925 de Yeşilyurt (Hacavera) köyünde dünyaya geldi. 

Babası Trabzon- Maçka arasında At arabasıyla yolcu ve yük taşıma işi ve fırıncılık ile uğraş veriyordu. Her köylü çocuğu gibi onunda günleri köyde ve yaylada geçti.

İlkokulu Maçka merkez de tamamladı. Okul bitiminden sonra babasının ve ağabeyi Hüseyin Muratoğlu’ nun birlikte işletmiş olduğu fırında çırak olarak iş hayatına atıldı.

 

1940’a  kadar babasının yanında fırıncı olarak çalışmaya devam etti… Askerlik görevini tamamlamak için bir süreliğine işten ayrıldı.Askerliğini bitirdikten sonrayeniden ağabeyi Hüseyin Muratoğlu’nun işletmesini yaptığı bakkal dükkânında çalışma hayatına devam etti.

 

1945 de kendi adına şimdiki TC Ziraat Bankası ve Merkez fırını arasında küçük bir dükkânda balıkçılık yaptı. Bir yıl sonunda balıkcılığı bıraktı ve aynı yerde bakkal işletmeciliğine devam etti.İki yıl sonra aynı caddenin karşı tarafında mülkiyeti Abdul Bayrak’a ait dükkâna taşınarak bakkal dükkânını genişletti.

 

O yıllarda Maçka’nın en iyi ve gözde esnaflarından biridir Ali Muratoğlu. Müşterileri arasında Kaymakam,Hâkim,Savcı, Karakol komutanı vardır.Maçka ilçesi eğitimine katkı yaban birçok öğretmenide müşterileri arasında sayabiliriz. Aynı zamanda bütün köylerden müşterileri vardır.

 

Ali Muratoğlu;Gece geç saatlere kadar dükkânındakalıyor, Maçka halkına hizmet veriyordu. Peşin satış yaptığı gibi veresiyede mal satışı yapıyordu. Veresiye sattığı malları defterine kayırt ederken kendine has düşüncesiyle ve kendi anlayacağı şekilde kayıt yapardı…“Çilli kadın”“Kırmızı kazaklı kadın”“Topal Ahmet” “Kör Ali” “Kemençeci Mehmet”… gibi…

 

1974 de dükkânını şuanda Petro Ofisi üstündeki eski adı Erzurum Caddesi, şimdiki adı Cevizlik caddesi olan yere taşıdı. Yanında çalıştırdığı ve kendisine ara sıra yardımcı olan Ocaklı köyünden hiç evlenmemiş, yaşadığı yıllardabize göre çok yaşlı sayılan İsmail Tüfekçi(Şalo İsmail) adında bir çalışanı vardı.

 

“Bazen ben yada komşu esnaf ve çocukluk arkadaşım olan Münir Koçhan la birlikte Ali amcaya hep sorardık… “Bu Şalo İsmail’e aylık kaç lira veriyorsun”?

 

Ali amca hiç üslubunu bozmadan aylık 30TL veriyorum.Yürüme geldiği için yolda bulduğu da onun diye söylerdi. Aldığımız bu cevaptan dolayı biz çocuklar saatlerce gülerdik…

 

Ali Muratoğlu çevresinde çok sevilen, yardımsever bir esnaftı. Paran olsun olmasın ondan istediğin malı alır, parasını yaz deftere diyebilirdin. 

Bitişikte işletmesini babam Rahmi Konak’ın yaptığı fırınolduğundan bakkal Ali amcanın oğlu Yüksel Muratoğlu ile de çocukluk arkadaşıyım.

Ali Muratoğlu Trabzon esnaflarıyla da her zaman iyi ilişkiler içerisindeydi. Haftanın belli günlerinde Trabzon’a mal almaya gider, almış olduğu çeşitli malları Maçka da bulunan dükkânın da satardı.

 

Trabzon da Fotoğrafçılık mesleği ile uğraş veren şimdiki Trabzon meydan Suluhan pasajında dükkânı bulunan Foto Doğu ( Yaşar ALTAŞ) la çok iyi dostluğu vardı. “Foto Yaşar” her hafta sonu aracıyla Maçka ya gelirdi.

Ali amcanın dükkânda çay,kahve içtikten sonra ikisi beraber Kurtboğan(Kiremitli köyü) da yol kenarında çeşme başında piknik yapar, sohbet eder, eğlenirler sonrasında akşam karanlık olmak üzere dükkânına geri dönerlerdi. Bir süre dükkânda ve dükkân dışındaki ıhlamur ağaçları altında çay, kahve içer sohbete devam eder daha sonra foto Yaşar ALTAŞ tekrar Trabzon a dönerdi.

 

Ali Muratoğlu bakkal işletmeciliği yanında o yıllarda boş teneke kutularına çeşitli çiçekler dikerdi. Yetiştirdiği bu çiçeklerin birkısmını satar, bir kısmını da ücretsiz çiçekseverlere hediye ederdi.

Edindiğim bilgilere göre Ali amca gençlik yıllarında kemençe çalar güzel türküler söylerdi…

Bu gün doksan yaşına merdiven dayamış eşi Emine Teyzeden aldığım bilgilere göre bu türkülerinin bazılarını şöyleydi.

 

Dedi bana Ayişem

Gel Gürgenun dibine

Benda suya gelurum

Giderukordan bile

 

O Gürgenun dibinde

Ben uyuya uyuya

Uyandım ıslık ettum

Ayişemgelmedun suya

 

Ayişem ikilerdi

Yeşil kelebek gibi

Vurdum sarıldım ona

Kudurmuş köpek gibi

 

Yarı saçların bende

Öbür yarısı sende

Tarayayım onları

Tarağım kaldı evde

 

Ayişem saçlarına

Yağmur almaz kar almaz

Epeyi zaman oldu

Onlar daha taranmaz

 

Çocukluk yıllarında başlamış olduğu esnaflık yaşamına 19 Nisan 2004 yılına gelinceye kadar devam etti.

 

Hayatını alın teri ve emeği ile birleştirerek kazanca dönüştüren, her zaman hayata güzel gözlerle bakan ve yaşamanın toplumsal bir olgu olduğunu bilen Ali Muratoğlu şimdiki 100 yıl parkı Maçkaspor tesislerinin olduğu yerdebir aracın çarpması sonucu hayatını kayıp etti.

 

Kaynak kişi: Emine Muratoğlu (Eşi)